2015-09-23
Bez prawa do odstąpienia od umowy

Prawo odstąpienia od umowy zawartej w okolicznościach nietypowych, czyli np. przez Internet, umożliwia konsumentowi wycofanie się z niej bez podawania jakichkolwiek przyczyn („cooling off period”). Może to zrobić także wtedy, gdy otrzymał towar pełnowartościowy, ale po prostu się rozmyślił. Przedsiębiorca nie może natomiast uregulować prawa odstąpienia od umowy w sposób mniej korzystny dla konsumenta niż to wynika z przepisów prawa.

Niemniej jednak prawodawca unijny (art. 16 Dyrektywy 2011/83), a w ślad za nim ustawodawca polski (art. 38 Ustawy o prawach konsumenta), przewidzieli sytuacje, w których konsumentowi nie przysługuje prawo odstąpienia od umowy lub gdy takie prawo traci.

Modyfikacja dotychczasowych wyjątków

Pod rządami Ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów wyjątki od prawa odstąpienia były przewidziane oddzielnie dla umów poza lokalem przedsiębiorstwa i dla umów na odległość, a katalogi różniły się od siebie (art. 5 i art. 10). Obecnie art. 38 Ustawy o prawach konsumenta stanowi, że prawo odstąpienia od umowy zawartej poza lokalem przedsiębiorstwa lub na odległość nie przysługuje w odniesieniu  do określonych typów umów; katalog wyjątków został rozszerzony o nowe umowy a brzmienie dotychczasowych zmodyfikowane. W sumie Ustawa o prawach konsumenta przewiduje 13 wyjątków, z których poniżej przedstawiam wybrane dwa.

Zapieczętowane opakowanie

Wprowadzenie kategorii towarów zapieczętowanych jest pewną nowością. W poprzednim stanie prawnym podobny wyjątek dotyczył tylko umów na odległość. Prawo odstąpienia nie przysługiwało mianowicie w przypadku nagrań audialnych i wizualnych oraz zapisanych na informatycznych nośnikach danych po usunięciu przez konsumenta ich oryginalnego opakowania (art. 10 ust. 3 pkt 2), a także w przypadku świadczeń, które z uwagi na swój charakter nie mogą zostać zwrócone.

Zgodnie z art. 38 ust. 5 Ustawy o prawach konsumenta odstąpienie nie przysługuje w umowach, w których przedmiotem świadczenia jest rzecz dostarczana w zapieczętowanym opakowaniu (w wersji angielskiej Dyrektywy 2011/83 „sealed goods”), której po otwarciu opakowania nie można zwrócić ze względu na ochronę zdrowia lub ze względów higienicznych – jeżeli opakowanie zostało otwarte po dostarczeniu. Wszystkie przesłanki muszą być spełnione łącznie, aby konsumentowi nie przysługiwało prawo do odstąpienia.

Regułą jest więc obecnie możliwość „uszkodzenia” opakowania (odpakowania) towaru kupionego zarówno poza lokalem przedsiębiorstwa, jak i na odległość, i jednoczesne zachowanie możliwości odstąpienia od umowy. Można więc rozpakować np. zafoliowane książki, sprzęty elektroniczne czy też towary w innych trwałych opakowaniach ochronnych.

Aby móc natomiast skorzystać ze „zwolnienia z odstąpienia”, przedsiębiorca musi dostarczać towar zapieczętowany, o ile wynika to ze względów związanych z ochroną zdrowia lub względów higienicznych. Wydaje się, że towar „zapieczętowany” to po prostu towar w opakowaniu ochronnym (np. zafoliowany), które uniemożliwia dostęp do niego bez naruszenia takiego opakowania. Brak możliwości zwrotu powodowany jest natomiast brakiem możliwości ponownego wprowadzenia towaru do obrotu np. na skutek tego, że produkt nie jest już sterylny. Względy ochrony zdrowia dotyczące różnych wyrobów medycznych raczej nie budzą wątpliwości. Jako przykłady można podać tu produkty do zastosowań medycznych: soczewki kontaktowe, strzykawki, opatrunki.

Względy higieniczne wywołują już jednak większe wątpliwości. Czy na przykład odpakowanie „zafoliowanej”, złożonej „w kostkę” pościeli powoduje utratę prawa do odstąpienia? Dyrekcja Generalna ds. Sprawiedliwości w wytycznych dotyczących Dyrektywy 2011/83 podaje przykłady, że zwolnienie może dotyczyć produktów kosmetycznych, na przykład szminek, ale podaje także przykład materacy. Pościel wydaje się mieścić w tej samej kategorii.

Ponadto, podobnie jak na gruncie „starej” ustawy, prawo odstąpienia nie przysługuje w odniesieniu do umów zawartych poza lokalem przedsiębiorstwa, jak i umów na odległość, w których przedmiotem świadczenia są nagrania dźwiękowe lub wizualne albo programy komputerowe dostarczone w zapieczętowanym opakowaniu, jeżeli opakowanie zostało otwarte po dostarczeniu (art. 38 pkt. 9 Ustawy o prawach konsumenta).

Aukcje publiczne

Zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 10 Ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów przepisów o umowach zawieranych na odległość nie stosowało się do umów sprzedaży z licytacji. W praktyce oznaczało to, że dokonując zakupu podczas aukcji internetowych (w trybie licytacji, a nie opcji „kup teraz”) konsument nie mógł skorzystać z prawa odstąpienia od umowy w terminie 10 dni.

Ustawa o prawach konsumenta inaczej podchodzi do tego zagadnienia, nie zawiera powyższego wyjątku – art. 38 ust. 11 stanowi, że prawo odstąpienia nie przysługuje w odniesieniu do umów zawartych w drodze aukcji publicznej. Tym samym nowa ustawa, w ślad za dyrektywą 2011/83, obejmuje aukcje internetowe z zastrzeżeniem jednak tzw. aukcji publicznych. W ich przypadku prawo odstąpienia nie przysługuje.

Czym więc różni się aukcja publiczna od aukcji internetowej? Ustawa wyjaśnia, że aukcja publiczna to sposób zawarcia umowy polegający na składaniu organizatorowi aukcji ofert przez konsumentów, którzy w niej fizycznie uczestniczą lub mogą uczestniczyć, i w której zwycięski oferent jest zobowiązany do zawarcia umowy. Oznacza to, że aukcje publiczne to aukcje, w których konsumenci mają możliwość osobistego uczestnictwa w aukcji publicznej, lecz także dopuszczalne jest składnie ofert przez Internet lub telefon, czyli „na żywo” za pomocą środków porozumiewania się na odległość. Wydaje się więc, że chodzi tu o klasyczne aukcje w domach aukcyjnych, na których można kupować osobiście (każdy może przyjść osobiście na salę aukcyjną podczas licytacji), „na żywo” przez telefon lub przez Internet. Dlatego też prawo odstąpienia wyłączone jest w umowach zawartych w drodze aukcji publicznych, w których oferty w praktyce mogą być składane także „na żywo” przy wykorzystaniu środków porozumiewania się na odległość.

Podsumowując, w przypadku produktu kosmetycznego sprzedawca może umożliwić konsumentowi sprawdzenie go bez konieczności rozpieczętowania np. poprzez dołączenie bezpłatnego testera. Dołączanie testera może być zatem sposobem na wyłączenie omawianego powyżej wyjątku w odniesieniu do kosmetyków.

Co do drugiego wyjątku - jeżeli konsument korzysta w celach aukcyjnych z platform internetowych dostępnych dla konsumentów i przedsiębiorców i dokonuje w ten sposób zakupów zarówno w trybie licytacji lub opcji „kup teraz”, to zgodnie z nowymi przepisami może skorzystać z prawa odstąpienia od umowy bez podawania przyczyn w terminie 14 dni.


Komentarze
Rafal: Jest jeszcze jeden przypadek wyłączenia odstąpienia, a mianowicie wyrażenie przez konsumenta zgody na rozpoczęcie wykonywania umowy w okresie na odstąpienie od umowy. Warto było by dodać tę informację z dodatkowym komentarzem.
2015-09-23

Aleksandra Kunkiel-Kryńska: Dziękujemy za komentarz. Jest jeszcze kilka innych wyjątków, w których prawo do odstąpienia nie przysługuje, w szczególności w odniesieniu do umów o dostarczanie treści cyfrowych. Zapewne przyjrzymy się tej tematyce odrębnie.
2015-09-25

emarketingnet.pl: Warto czytać takie blogi. Niestety ciągle nie znamy swoich praw w Internecie.
2015-11-02

Mat: Dobrze że dzieje się coś w tym kierunku i duży plus za rozprzestrzenianie tych informacji dalej. Sprzedawcy na każdym kroku próbują być cwani i trzeba walczyć o swoje prawa.
2015-11-16

Aleksandra Kunkiel-Kryńska: Dziękujemy za odwiedzanie naszego bloga i za głos w dyskusji. Ustawa o prawach konsumenta ma rzeczywiście charakter prokonsumencki, niemniej jednak należy pamiętać, że interesy obu stron transakcji B2C muszą być odpowiednio wyważone.
2015-11-17




Dodaj komentarz
Nick/Pseudonim
WWW
Treść
Subskrybuj

Powiadamiaj mnie o nowych komentarzach do tego artykułu
E-mail (ukryty)


Bądź na bieżąco

Możesz zaprenumerować ten blog. Wpisz adres e-mail, a powiadomienie o nowym wpisie dostaniesz na swoją skrzynkę. 


O serwisie

Zwięźle i praktycznie o nowych technologiach oraz prawie własności intelektualnej i jego zastosowaniu w sieci.

O autorach
Prawo konsumenckie
Ostatnie komentarze
Notariusz Szamotuły komentuje Aplikacja i strona to nie wszystko
Archiwum
2018
Tagi
prawo autorskie (33)e-commerce (20)Internet (18)artykuły prasowe (18)Nowe prawo konsumenckie (17)
naruszenie prawa w internecie (14)orzecznictwo TSUE (13)konsumenci (13)dane osobowe (12)cloud computing (12)znaki towarowe (11)regulaminy (11)e-handel (11)opłaty reprograficzne (11)sklep internetowy (11)e-sklep (11)licencje (10)Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (10)orzecznictwo sądów polskich (10)numer IP (10)e-sprzedaż (9)własność intelektualna (8)webinarium (8)klauzule abuzywne (8)sprzedaż w internecie (8)handel elektroniczny (8)bezpieczeństwo danych (7)identyfikacja po numerze IP (7)linkowanie (7)opłaty od urządzeń i czystych nośników (7)copyright levies (7)prawo europejskie (7)udostępnianie danych osobowych (7)informatyka śledcza (7)hosting provider (6)sprawy sądowe (6)nowe technologie (6)dyrektywy (6)utwory (6)licencja (6)TSUE (6)oprogramowanie (6)odpowiedzialność host provider'ów (6)Znalezione Polubione (6)identyfikacja sprawcy w internecie (6)platforma ODR (5)kopia (5)embeding (5)prawo konsumenckie (5)prawnicy (5)umowy prawnoautorskie (5)forum internetowe (5)service provider (5)dowody (5)poufność (5)orzeczenia (5)technologie (5)spory konsumenckie (5)embedding (5)dozwolony użytek (5)retencja danych (4)wyszukiwarka (4)użytek prywatny (4)prawa pokrewne (4)rozpowszechnianie (4)ustawa o świadczeniu usług drogą elektroniczną (4)chmura (4)reklama (4)dane (4)copyrights (4)telekomunikacja (4)program komputerowy (4)embedowanie (4)ADR (4)dokumenty elektroniczne (4)bazy danych (4)zamówienia publiczne (4)sprzedaż (4)utwór (4)blockchain (4)embed (4)usługi świadczone drogą elektroniczną (4)umowy prawno-autorskie (4)linking (4)autorskie prawa majątkowe (4)wyczerpanie prawa (4)treści (3)RODO (3)bitcoin (3)ochrona baz danych (3)utwory przyszłe (3)EuroZamowienia.pl (3)monitorowanie treści (3)hosting (3)Oracle (3)umowy o przeniesienie praw autorskich (3)domeny (3)art. 14 uśude (3)baza danych (3)monitorowanie użytkowników (3)ryzyka cloud computing (3)inwigilacja w sieci (3)Usedsoft (3)sprzedaż programu (3)link (3)sklepy internetowe (2)cyberbezpieczeństwo (2)dyrektywa o handlu elektronicznym (2)przeniesienie autorskich praw majątkowych (2)NDA (2)naruszenia praw autorskich (2)Uber (2)Chambers & Partners (2)tajemnica przedsiębiorstwa (2)zakupy internetowe (2)prawa autorskie do strony (2)Google (2)legalny użytkownik (2)strona internetowa (2)kancelaria prawna (2)LegalTech (2)wiarygodna wiadomość (2)koszt retencji danych (2)ukierunkowana (2)promocja (2)Facebook (2)metawyszukiwarki (2)prawa producentów fonogramów (2)licencja pudełkowa (2)varia (2)GIODO (2)ankiety online (2)SaaS (2)UOKiK (2)internet rzeczy (2)Platformy internetowe (2)SABAM. Scarlet Extended (2)umowa o zachowaniu poufności (2)aplikacje mobilne (2)spory transgraniczne (2)dyrektywa 2001/29 (2)Svensson (2)organizacje zbiorowego zarządzania prawami autorskimi (2)usługi prawne (2)cookies (2)FinTech (2)nadania (2)dyrektywa w sprawie ochrony programów komputerowych (2)sztuczna inteligencja (2)prawo angielskie (2)dystrybucja (2)audyt oprogramowania (2)administrator forum internetowego (2)cloud computing dla prawników (2)ukierunkowane (2)udostępnianie utworu (2)ustawa o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (2)metawyszukiwarka (2)reklamacje (2)właściwości pliku (2)blog (2)e-discovery (1)partnerstwo innowacyjne (1)korzystanie z dzieła w domenie publicznej (1)Pinckney C-170/12 (1)Urząd Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (1)QC Leisure (1)zmowy przetargowe (1)mechanizm opt-out (1)ochrona dóbr osobistych (1)Google Reader (1)konkurs w internecie (1)trade secrets (1)rozporządzenia Rady (WE) nr 44/2001 (1)OHIM (1)public viewing (1)dyrektywa 2009/24 (1)Aula Polska (1)odtwarzanie muzyki w miejscach publicznych (1)ochrona wizerunku (1)odpowiedzialność pośredników (1)rejestracja domen (1)prawo do nadań (1)kwalifikowany certyfikat (1)nadawcy radiowi i telewizyjni (1)ograniczenia przeniesienia praw (1)plagiat ukryty (1)WIPO (1)trwały nośnik (1)ICANN (1)wprowadzenie do obrotu (1)BSA (1)ustawa z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (1)Europejski Trybunał Praw Człowieka (1)plagiat (1)wspólnotowy znak towarowy (1)operatorzy witryn indeksujących (1)aplikacja mobilna (1)podpis elektroniczny (1)umowy na odległość (1)druk 3D (1)smart contracts (1)gry hazardowe (1)patent (1)serwis społecznościowy (1)RODO w ubezpieczeniach (1)adaptacje filmowe utworów (1)ustawa inwigilacyjna (1)Jednolity rynek cyfrowy (1)koszty cloud computing (1)BYOD (1)patenty (1)dostawcy usług cyfrowych (1)właściwość sądu (1)odpowiedzialność za szkody (1)geoblokowanie (1)pobranie (1)screening (1)klasyfikacja nicejska (1)operator usług kluczowych (1)dyrektywa 2011/77/UE (1)jurysdykcja (1)baza EBD (1)Coditel no. 1. (1)stosowne wynagrodzenie (1)non disclosure agreement (1)startup (1)Royal Wedding (1)sprzedaż serwisu (1)usługi dotyczące opakowań z cudzym znakiem (1)ambush marketing (1)domena publiczna (1)Coty Germany C-360/12 (1)EUIPO (1)Murphy (1)Creative Commons (1)odbiorniki RTV w pokojach hotelowych (1)ochrona prywatności (1)prawo właściwe (1)prawa do fotografii produktów (1)czytnik (1)Pez Hejduk (C-441/13) (1)YouTube (1)monitoring internetu (1)transmisja (1)kwalifikowany podpis elektroniczny (1)alternatywne metody rozstrzygania sporów (1)ochrona opisów produktów (1)statystyka (1)Unijne rozporządzenie nr 2015/2424 (1)sunrise period (1)podatki (1)certyfikat (1)social media (1)zasady etyki (1)synchronizacja (1)korzystanie z utworów w postępowaniach sądowych (1)plagiat jawny (1)unijny znak towarowy (1)usługi płatnicze (1)podpis elektroniczny weryfikowany kwalifikowanym certyfikatem (1)wiarygodne zawiadomienie (1)ethereum (1)loterie (1)sieci peer-to-peer (1)atak hakerski (1)UKE (1)egzemplarz (1)Procurement Explorer (1)prawo odstąpienia (1)Dostawcy treści online (1)fan page (1)bring your own device (1)ACTA (1)artystyczne wykonanie (1)nowa ustawa (1)samochody autonomiczne (1)cross-border portability (1)MS Word (1)tłumaczenie (1)Proseed (1)usługi cyfrowe (1)prawa artystów wykonawców (1)domena krajowa (1)artificial intelligence (1)eksport danych (1)Deutsche Grammophon (1)
więcej...
Poznaj inne nasze serwisy

Blog EuroZamowienia.pl
Blog kodeksWpracy.pl
Blog PrawoMówni.pl
Blog PrzepisNaEnergetyke.pl
Blog LepszaTaktyka.pl

Ta strona internetowa używa plików cookies (tzw. ciasteczka) w celach statystycznych oraz dla prawidłowego funkcjonowania strony. Każdy może zaakceptować pliki cookies albo poprzez ustawienia przeglądarki lub wyrażenie zgody poniżej. Możliwe jest także wyłączenie cookies poprzez ustawienia przeglądarki, dzięki czemu nie będą zbierane żadne informacje. Dowiedz się więcej w naszej polityce prywatności.



Akceptuję