2012-04-19
Najwyższy czas na ochronę baz danych!

Na co dzień niewiele osób zdaje sobie sprawę, że zbiory: opisów towarów w sklepie internetowym, artykułów w serwisie internetowym, recenzji filmów, wyników meczy, adresów sklepów z meblami, danych o wypadkach drogowych, informacji meteorologicznych są bazami danych. Ochrona tego rodzaju zbiorów może być efektywna dzięki odpowiedniemu wykorzystaniu przepisów o ochronie baz danych.

Zachęcam do lektury mojego artykułuna ten temat w kwietniowym wydaniu magazynu Proseed oraz do dyskusji na blogu.

Z prawem często jest podobnie jak z innymi dziedzinami życia - rządzi nim moda.

Od czasu do czasu opinia publiczna zaczyna się pasjonować jakimś zagadnieniem, które wcześniej znane było tylko wąskiemu gronu wtajemniczonych. Czasami katalizatorem zainteresowania jest informacja o wyroku, w którym sąd zajął się danym problemem. Okazuje się wówczas, że powszechne wyobrażenie o prawie różni się od jego rzeczywistej treści. Szczególnie często zjawisko to obserwować można na przykładzie kwestii związanych z Internetem, gdzie zwykle najpierw wdraża się jakieś rozwiązanie, a dopiero potem bada się jego konsekwencje prawne.

Na fali zainteresowania ACTA o prawie autorskim powiedziano już prawie wszystko.
Od paru lat niemal każdy jest ekspertem od ochrony danych osobowych. Niewiele zaś mówi się o ochronie baz danych, podczas gdy w wielu przypadkach dotyczące ich przepisy mogą mieć wpływ na usługi oferowane w Internecie. Mam na myśli nie tylko bazy danych osobowych, ale także - w szerszym ujęciu - jakiekolwiek zbiory danych.

Bazami danych są bowiem zbiory: opisów towarów w sklepie internetowym, artykułów w serwisie internetowym, recenzji filmów, wyników meczy, adresów sklepów z meblami, danych o wypadkach drogowych, informacji meteorologicznych, a także każda inna baza zawierająca dowolnego rodzaju informacje. Ochrona tego rodzaju zbiorów może być efektywna tylko dzięki odpowiedniemu wykorzystaniu przepisów o ochronie baz danych.

Oczywiście bazy danych mogą być chronione także na podstawie prawa autorskiego jako utwory. Ale ten rodzaj ochrony ma wszystkie słabości systemu prawnoautorskiego, a także zależny jest przede wszystkim od wykazania oryginalności bazy danych, o co zazwyczaj trudno, bo w praktyce oryginalność ta może polegać głównie na metodzie doboru zestawienia danych, podczas gdy większość baz opiera się na powszechnie stosowanym porządku alfabetycznym lub chronologicznym. Stąd też zwykle łatwo jest bronić się przed zarzutem naruszenia autorskich praw majątkowych do tego rodzaju bazy.

Ustawa o ochronie baz danych przewiduje ochronę inwestycji poczynionej w bazę danych niezależnie od tego, czy jest ona utworem i jakiego rodzaju informacje zawiera. W zasadzie jedynym warunkiem ochrony jest wykazanie, że producent danej bazy danych poczynił istotne co do jakości lub ilości nakłady inwestycyjne w celu jej sporządzenia, weryfikacji lub prezentacji. Bez tego nakładu (od którego wzięła się zwyczajowa nazwa „ochrony spoconego czoła") ochrony prawnej nie ma. W praktyce zwykle nie stanowi to problemu - wystarczy pokazać stosowne rachunki.

Jeśli już baza danych podlega ochronie, wówczas jej producent ma całkiem sporo możliwości, by ograniczać osobom trzecim korzystanie z niej w sposób przez niego niezaplanowany, zwłaszcza w celach biznesowych. Tzw. dozwolony użytek baz danych został w ustawie mocno ograniczony, nawet gdy baza jest dostępna publicznie (jest np. elementem serwisu internetowego). Skopiowanie zawartości bazy danych i umieszczenie jej w swojej bazie będzie zawsze naruszeniem praw producenta, nawet jeśli systematyka nowej bazy będzie nieco inna, a same dane będą dostępne także w innych bazach lub możliwe do pozyskania w inny sposób. Niewątpliwie bowiem taniej jest uporządkować dane zebrane przez kogoś innego niż zebrać je samodzielnie - i właśnie ta różnica powoduje, że przepisy chronią producenta pierwotnej bazy danych.

Baza danych dostępna publicznie często ma za zadanie realizację celów marketingowych jej producenta, stąd też nie monitoruje on ściśle sposobu korzystania z niej i toleruje kopiowanie jej w całości lub znacznej części. Wystarczy jednak, by korzystanie stało się uciążliwe (np. poprzez skrypty obciążające serwer) lub użytkownik bazy stał się konkurentem producenta (który na przykład dostrzeże, że usługa zbudowana na danych z jego bazy jest atrakcyjna i przynosi przychody), by diametralnie zmieniło się jego nastawienie. I wtedy zwykle ochrona przysługująca producentowi na podstawie ustawy o ochronie baz danych staje się groźną bronią i przysłowiowym gwoździem do trumny dla usługi, która beztrosko została zbudowana na danych pobieranych z chronionej bazy danych bez oglądania się na przepisy.


Komentarze
Tomasz Zalewski (autor): Na wszelki wypadek dodaję, że jest mi znane orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości UE dotyczące ochrony sui generis baz danych, w szczególności te wyroki, z których wynika ograniczenie ochrony baz danych utworzonych na potrzeby prowadzonej działaności. Kwestie te świadomie pominąłem piszac ten artykuł, którego celem było zwrócenie uwagi na problem, nie zaś szczególowe omawianie stanu prawa w tej materii.
2012-04-20




Dodaj komentarz
Nick/Pseudonim
WWW
Treść
Subskrybuj

Powiadamiaj mnie o nowych komentarzach do tego artykułu
E-mail (ukryty)


Dzieje się

Mamy przyjemność być patronem ogólnopolskiego konkursu "IP Challenge", mającego na celu wyłonienie studentów o największej wiedzy z zakresu prawa własności intelektualnej.

Więcej o konkursie »

Bądź na bieżąco

Możesz zaprenumerować ten blog. Wpisz adres e-mail, a powiadomienie o nowym wpisie dostaniesz na swoją skrzynkę. 


O serwisie

Zwięźle i praktycznie o nowych technologiach oraz prawie własności intelektualnej i jego zastosowaniu w sieci.

O autorach
Prawo konsumenckie
Ostatnie komentarze
Notariusz Szamotuły komentuje Aplikacja i strona to nie wszystko
Archiwum
2018
Tagi
prawo autorskie (33)e-commerce (20)Internet (18)artykuły prasowe (18)Nowe prawo konsumenckie (17)
naruszenie prawa w internecie (14)orzecznictwo TSUE (13)konsumenci (13)cloud computing (12)znaki towarowe (11)regulaminy (11)e-handel (11)opłaty reprograficzne (11)sklep internetowy (11)e-sklep (11)dane osobowe (11)licencje (10)Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (10)orzecznictwo sądów polskich (10)numer IP (10)e-sprzedaż (9)webinarium (8)własność intelektualna (8)klauzule abuzywne (8)sprzedaż w internecie (8)handel elektroniczny (8)bezpieczeństwo danych (7)identyfikacja po numerze IP (7)linkowanie (7)opłaty od urządzeń i czystych nośników (7)copyright levies (7)prawo europejskie (7)udostępnianie danych osobowych (7)informatyka śledcza (7)hosting provider (6)sprawy sądowe (6)nowe technologie (6)dyrektywy (6)licencja (6)utwory (6)TSUE (6)oprogramowanie (6)odpowiedzialność host provider'ów (6)identyfikacja sprawcy w internecie (6)Znalezione Polubione (6)platforma ODR (5)kopia (5)embeding (5)prawnicy (5)prawo konsumenckie (5)umowy prawnoautorskie (5)forum internetowe (5)service provider (5)dowody (5)poufność (5)orzeczenia (5)technologie (5)spory konsumenckie (5)dozwolony użytek (5)embedding (5)retencja danych (4)wyszukiwarka (4)użytek prywatny (4)prawa pokrewne (4)chmura (4)reklama (4)rozpowszechnianie (4)ustawa o świadczeniu usług drogą elektroniczną (4)dane (4)telekomunikacja (4)program komputerowy (4)copyrights (4)embedowanie (4)ADR (4)dokumenty elektroniczne (4)bazy danych (4)zamówienia publiczne (4)sprzedaż (4)utwór (4)blockchain (4)embed (4)usługi świadczone drogą elektroniczną (4)umowy prawno-autorskie (4)linking (4)autorskie prawa majątkowe (4)wyczerpanie prawa (4)treści (3)bitcoin (3)ochrona baz danych (3)utwory przyszłe (3)EuroZamowienia.pl (3)monitorowanie treści (3)hosting (3)Oracle (3)umowy o przeniesienie praw autorskich (3)domeny (3)art. 14 uśude (3)monitorowanie użytkowników (3)baza danych (3)ryzyka cloud computing (3)Usedsoft (3)inwigilacja w sieci (3)sprzedaż programu (3)link (3)sklepy internetowe (2)RODO (2)dyrektywa o handlu elektronicznym (2)przeniesienie autorskich praw majątkowych (2)NDA (2)naruszenia praw autorskich (2)Uber (2)Chambers & Partners (2)prawa autorskie do strony (2)Google (2)tajemnica przedsiębiorstwa (2)zakupy internetowe (2)legalny użytkownik (2)strona internetowa (2)kancelaria prawna (2)LegalTech (2)wiarygodna wiadomość (2)koszt retencji danych (2)ukierunkowana (2)promocja (2)Facebook (2)prawa producentów fonogramów (2)metawyszukiwarki (2)licencja pudełkowa (2)varia (2)ankiety online (2)GIODO (2)SaaS (2)UOKiK (2)internet rzeczy (2)Platformy internetowe (2)SABAM. Scarlet Extended (2)umowa o zachowaniu poufności (2)aplikacje mobilne (2)spory transgraniczne (2)dyrektywa 2001/29 (2)usługi prawne (2)cookies (2)Svensson (2)organizacje zbiorowego zarządzania prawami autorskimi (2)FinTech (2)nadania (2)dyrektywa w sprawie ochrony programów komputerowych (2)sztuczna inteligencja (2)dystrybucja (2)audyt oprogramowania (2)prawo angielskie (2)cloud computing dla prawników (2)administrator forum internetowego (2)ukierunkowane (2)udostępnianie utworu (2)metawyszukiwarka (2)reklamacje (2)właściwości pliku (2)blog (2)cyberbezpieczeństwo (1)korzystanie z dzieła w domenie publicznej (1)e-discovery (1)partnerstwo innowacyjne (1)QC Leisure (1)Pinckney C-170/12 (1)Urząd Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (1)ochrona dóbr osobistych (1)Google Reader (1)konkurs w internecie (1)zmowy przetargowe (1)mechanizm opt-out (1)public viewing (1)dyrektywa 2009/24 (1)trade secrets (1)rozporządzenia Rady (WE) nr 44/2001 (1)OHIM (1)ochrona wizerunku (1)Aula Polska (1)odtwarzanie muzyki w miejscach publicznych (1)odpowiedzialność pośredników (1)rejestracja domen (1)prawo do nadań (1)kwalifikowany certyfikat (1)nadawcy radiowi i telewizyjni (1)trwały nośnik (1)ICANN (1)wprowadzenie do obrotu (1)BSA (1)ograniczenia przeniesienia praw (1)plagiat ukryty (1)WIPO (1)ustawa z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (1)Europejski Trybunał Praw Człowieka (1)operatorzy witryn indeksujących (1)aplikacja mobilna (1)plagiat (1)wspólnotowy znak towarowy (1)smart contracts (1)gry hazardowe (1)podpis elektroniczny (1)umowy na odległość (1)druk 3D (1)serwis społecznościowy (1)adaptacje filmowe utworów (1)patent (1)Jednolity rynek cyfrowy (1)koszty cloud computing (1)BYOD (1)ustawa inwigilacyjna (1)dostawcy usług cyfrowych (1)patenty (1)geoblokowanie (1)pobranie (1)właściwość sądu (1)odpowiedzialność za szkody (1)operator usług kluczowych (1)dyrektywa 2011/77/UE (1)screening (1)klasyfikacja nicejska (1)Coditel no. 1. (1)stosowne wynagrodzenie (1)jurysdykcja (1)baza EBD (1)Royal Wedding (1)sprzedaż serwisu (1)usługi dotyczące opakowań z cudzym znakiem (1)ambush marketing (1)domena publiczna (1)non disclosure agreement (1)startup (1)Murphy (1)Creative Commons (1)Coty Germany C-360/12 (1)EUIPO (1)ochrona prywatności (1)prawo właściwe (1)prawa do fotografii produktów (1)czytnik (1)odbiorniki RTV w pokojach hotelowych (1)monitoring internetu (1)transmisja (1)Pez Hejduk (C-441/13) (1)YouTube (1)ochrona opisów produktów (1)kwalifikowany podpis elektroniczny (1)alternatywne metody rozstrzygania sporów (1)sunrise period (1)podatki (1)statystyka (1)Unijne rozporządzenie nr 2015/2424 (1)zasady etyki (1)synchronizacja (1)korzystanie z utworów w postępowaniach sądowych (1)certyfikat (1)social media (1)usługi płatnicze (1)plagiat jawny (1)unijny znak towarowy (1)ethereum (1)loterie (1)podpis elektroniczny weryfikowany kwalifikowanym certyfikatem (1)wiarygodne zawiadomienie (1)sieci peer-to-peer (1)UKE (1)egzemplarz (1)Procurement Explorer (1)Dostawcy treści online (1)fan page (1)bring your own device (1)prawo odstąpienia (1)ustawa o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (1)ACTA (1)artystyczne wykonanie (1)cross-border portability (1)MS Word (1)tłumaczenie (1)Proseed (1)nowa ustawa (1)samochody autonomiczne (1)usługi cyfrowe (1)prawa artystów wykonawców (1)eksport danych (1)Deutsche Grammophon (1)domena krajowa (1)artificial intelligence (1)
więcej...
Poznaj inne nasze serwisy

Blog EuroZamowienia.pl
Blog kodeksWpracy.pl
Blog PrawoMówni.pl
Blog PrzepisNaEnergetyke.pl
Blog LepszaTaktyka.pl

Ta strona internetowa używa plików cookies (tzw. ciasteczka) w celach statystycznych oraz dla prawidłowego funkcjonowania strony. Każdy może zaakceptować pliki cookies albo poprzez ustawienia przeglądarki lub wyrażenie zgody poniżej. Możliwe jest także wyłączenie cookies poprzez ustawienia przeglądarki, dzięki czemu nie będą zbierane żadne informacje. Dowiedz się więcej w naszej polityce prywatności.



Akceptuję