2016-06-13
Ustawa inwigilacyjna a… sieci handlowe i usługowe

Od 7 lutego 2016 obowiązują zmiany w zasadach prowadzenia kontroli operacyjnej przez służby mundurowe. Zmiany te nakładają nowe obowiązki na usługodawców świadczących usługi drogą elektroniczną. Obowiązki te dotyczą także przedsiębiorców, którzy świadczą takie usługi w niewielkim rozmiarze w stosunku do swej głównej działalności, np. sieci handlowe.

Zmiany te wynikają z ustawy o nowelizacji ustawy o Policji oraz niektórych innych ustaw uchwalonej przez Sejm 15 stycznia 2016 r. Zmienione przepisy dotyczą działań prowadzonych przez Policję, organy kontroli skarbowej, Straż Graniczną, Żandarmerię Wojskową, Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencję Wywiadu, Służbę Kontrwywiadu Wojskowego, Służbę Wywiadu Wojskowego, Centralne Biuro Antykorupcyjne i Służbę Celną. 

Powyższą nowelizację określa się często mianem „ustawy inwigilacyjnej”, gdyż daje ona wymienionym organom nowe możliwości w zakresie pozyskiwania danych, zwłaszcza danych o aktywności w Internecie. Uwaga mediów i komentatorów skupiła się w konsekwencji na problematyce zakresu prawa państwa do kontrolowania aktywności swoich obywateli w sieci.

Pominięte zostały w tej dyskusji aspekty nowelizacji istotne dla usługodawców świadczących usługi drogą elektroniczną. Są one istotne, gdyż z nowelizacji wynika nieistniejący wcześniej obowiązek zapewnienia przez takich usługodawców odpowiedniej infrastruktury technicznej na potrzeby prowadzenia kontroli operacyjnej przez służby.

Obowiązek dostosowania infrastruktury technicznej

Od 7 lutego 2016 r. usługodawcy są zobowiązani na własny koszt zapewnić warunki techniczne i organizacyjne umożliwiające prowadzenie kontroli operacyjnej uprawnionym służbom mundurowym (art. 19 ust. 12 ustawy o policji).

Ustawodawca nie precyzuje, jakie konkretnie warunki muszą być spełnione, aby możliwe było prowadzenie kontroli operacyjnej z udziałem usługodawców. Nie zostało też przewidziane określenie takich warunków w rozporządzeniu, jak to ma miejsce chociażby w przypadku podobnych wymagań stawianym przedsiębiorcom telekomunikacyjnym.

Problem ten w mniejszym zakresie będzie dotyczył usługodawców, którzy są mikro lub małymi przedsiębiorcami, w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.  Są to przedsiębiorcy zatrudniający średniorocznie mniej niż 50 pracowników lub uzyskujący obroty netto poniżej równowartości 10 milionów euro. Omawiany obowiązek będzie w stosunku do nich ograniczony do możliwości wynikających z posiadanej już infrastruktury.

Więksi przedsiębiorcy (zatrudniający więcej niż 50 pracowników lub osiągający obrót netto przekraczający równowartość 10 milionów euro) będą musieli zrobić więcej - dostosować swoją infrastrukturę techniczną w ten sposób, aby umożliwiła ona uzyskiwanie i utrwalanie danych zawartych w posiadanych przez nich systemach informatycznych oraz teleinformatycznych przez uprawnione służby.

Kto jest usługodawcą świadczącym usługi drogą elektroniczną?

Wyżej wskazany obowiązek i związane z nim koszty dotyczą zatem głównie przedsiębiorców, którzy:

  • nie są mikro lub małymi przedsiębiorcami oraz jednocześnie
  • świadczą usługi świadczone drogą elektroniczną.

O ile pierwsza przesłanka jest łatwa do weryfikacji, o tyle druga już niekoniecznie. Wielu przedsiębiorców często nie zdaje sobie sprawy, że świadczy usługi drogą elektroniczną. Ustawa o świadczeniu usług drogą elektroniczną bardzo ogólnie definiuje pojęcie tej kategorii usług, wskazując cztery przesłanki:

  • brak konieczności jednoczesnej fizycznej obecności stron,
  • usługa polega na przekazie danych na indywidualne żądanie usługobiorcy,
  • przekaz następuje za pomocą urządzeń do elektronicznego przetwarzania (komputer, smartfon, tablet itd.),
  • przekaz danych następuje w ramach sieci telekomunikacyjnej.

Typową usługą świadczoną drogą elektroniczną będzie zatem usługa świadczona wyłącznie w Internecie np. udostępnianie przez Internet aplikacji w modelu Software as a Service (SaaS), świadczenie usługi hostingu czy świadczenie usługi poczty elektronicznej.

Bardzo często jednak usługi świadczone są drogą elektroniczną przy okazji prowadzenia działalności innego rodzaju. Usługą świadczoną drogą elektroniczną będzie zatem także:

  • udostępnianie klientom sklepu/lokali dostępu do Internetu poprzez hotspot WiFi;
  • udostępnianie klientom sklepu internetowego dodatkowych funkcjonalności takich jak konto użytkownika,
  • serwis dla klientów z elementami serwisu społecznościowego (np. strona internetowa z możliwością umieszczania przepisów kulinarnych użytkowników),
  • oferowanie klientom newslettera.

Warto podkreślić, że choć co do zasady usługa świadczona drogą elektroniczną powinna być świadczone odpłatnie („normalnie za wynagrodzeniem”), to jednak odpłatność może mieć charakter pośredni. Przykładowo formalnie darmowy dostęp do sieci Wi-Fi dla klientów kawiarni czy hotelu jest związany z odpłatnością za świadczenia główne oferowane w tych miejscach. Podobnie usługi oferowane bezpłatnie, jednakże w ramach modelu biznesowego zakładającego, że co najmniej część użytkowników skorzysta z płatnej oferty przedsiębiorcy, także będą się mieściły w pojęciu usługi świadczonej drogą elektroniczną.

Odpłatność może być także pośrednia poprzez np. uzyskiwanie przychodu z reklam wyświetlanych na stronie internetowej przez operatora tej strony, przy czym nieistotna jest wartość takich przychodów.

Z ustawy o policji nie wynika, aby zakres i skala usług świadczonych drogą elektroniczną miała znaczenie dla objęcia obowiązkami wynikającymi z nowelizacji. Zatem przedsiębiorca spełniający warunki dotyczące obrotu lub zatrudnienia (czyli który nie jest mikro lub małym przedsiębiorcą), który świadczy choćby - ubocznie – usługi drogą elektroniczną, podlega regulacjom ustawy o policji polegającym na konieczności dostosowania swojej infrastruktury do potrzeb prowadzenia kontroli operacyjnej.

Jakie inne obciążenia?

Kolejną istotną zmianą wynikającą z nowelizacji jest przeniesienie na usługodawców elektronicznych ciężaru kosztów udostępniania informacji na żądanie uprawnionych organów. Jest to efekt znowelizowania art. 18 ustawy o świadczeniu usług droga elektroniczną, gdzie do obowiązku udostępnienia danych dodano zastrzeżenie, że następuje ono bezpłatnie.

Dotychczas usługodawca świadczący usługi drogą elektroniczną, przekazując dane na żądanie uprawnionego organu mógł domagać się zwrotu od Skarbu Państwa kosztów z tym związanych. Uprawnienie to znalazło swoje potwierdzenie w uchwale Sądu Najwyższego z 30 września 2014 r. (sygn. I KZP 18/14).

Teraz niezależnie od zakresu przekazywanych informacji oraz rozmiaru poniesionych kosztów usługodawcy nie będą mogli już domagać się zwrotu kosztów, jeśli z żądaniem wydania danych wystąpił uprawniony organ państwowy. Organami takimi oprócz wskazanych służb mundurowych, mogą być ponadto prokuratura, sąd i Rzecznik Praw Obywatelskich. Obowiązek nieodpłatnego wydania danych dotyczy wszystkich usługodawców, bez względu na rozmiar przedsiębiorstwa.

Wnioski

Omawiana nowelizacja nakłada nowe obowiązki na szereg nowych podmiotów, z których wiele zapewne będzie zaskoczonych objęciem ich zakresem obowiązywania ustawy o policji. Pojemna definicja usługi świadczonej drogą elektroniczną w połączeniu z popularnością uruchamiania różnego rodzaju serwisów elektronicznych dla użytkowników lub klientów przedsiębiorców działających w tradycyjnych branżach sprawia, że nowelizacja obejmuje w szczególności:

  • wszystkie sieci handlowe/usługowe (powyżej 50 pracowników lub obrotach powyżej 4 mln euro) oferujące dostęp swoim klientom do sieci WiFi;
  • tradycyjne sieci handlowe, które dodatkowo (w ramach tego samego przedsiębiorstwa) świadczą jakiekolwiek usługi drogą elektroniczną, np. oferując konta użytkowników w ramach sklepu online.

Takie podmioty powinny się przygotować do sprostania obowiązkom wynikającym z ustawy o policji, co najmniej poprzez sprawdzenie, czy ich infrastruktura techniczna pozwala na przeprowadzenie kontroli operacyjnej przez służby.

Dziękuję za pomoc w przygotowaniu artykułu Konradowi Basajowi.

[Aktualizacja 5 lipca 2016] Ukazał się mój artykuł pt. "Ustawa inwigilacyjna przerasta drobnych przedsiębiorców" w Dzienniku Gazecie Prawnej będący rozwinięciem ww. tematu. 

 


Komentarze
Wierzyciel: Gdzie Znalezione Polubione za poprzedni kwartał?
2016-06-14

Tomasz Zalewski (autor): Przygotowywanie zbioru linków okazalo się znacznie bardziej pracochłonne niz myślalem... No i zabrakło mi trochę wsparcia ze strony czytelników, którzy nie okazywali nadmiernie swego zainteresowania moimi znaleziskami. Ale jeśli jeszcze kilka osób Pana poprze...
2016-06-14

Ginger: Prosimy! Absolutnie czekamy!
2016-06-14

Tomasz: Masakra z tymi przepisami, panie mecenasie. Jak tu żyć?
2016-07-05




Dodaj komentarz
Nick/Pseudonim
E-mail (ukryty)
WWW
Treść
Subskrybuj

Powiadamiaj mnie o nowych komentarzach do tego artykułu
E-mail (ukryty)


Bądź na bieżąco

Możesz zaprenumerować ten blog. Wpisz adres e-mail, a powiadomienie o nowym wpisie dostaniesz na swoją skrzynkę. 


O serwisie

Zwięźle i praktycznie o nowych technologiach oraz prawie własności intelektualnej i jego zastosowaniu w sieci.

O autorach
Prawo konsumenckie
Ostatnie komentarze
Archiwum
2018
Tagi
prawo autorskie (32)e-commerce (20)artykuły prasowe (18)Internet (18)Nowe prawo konsumenckie (17)
naruszenie prawa w internecie (14)orzecznictwo TSUE (13)konsumenci (13)cloud computing (12)znaki towarowe (11)regulaminy (11)e-handel (11)opłaty reprograficzne (11)sklep internetowy (11)e-sklep (11)licencje (10)Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (10)orzecznictwo sądów polskich (10)numer IP (10)dane osobowe (10)e-sprzedaż (9)webinarium (8)własność intelektualna (8)klauzule abuzywne (8)sprzedaż w internecie (8)handel elektroniczny (8)udostępnianie danych osobowych (7)informatyka śledcza (7)bezpieczeństwo danych (7)identyfikacja po numerze IP (7)linkowanie (7)opłaty od urządzeń i czystych nośników (7)copyright levies (7)prawo europejskie (7)odpowiedzialność host provider'ów (6)identyfikacja sprawcy w internecie (6)Znalezione Polubione (6)hosting provider (6)sprawy sądowe (6)dyrektywy (6)licencja (6)utwory (6)TSUE (6)oprogramowanie (6)platforma ODR (5)kopia (5)embeding (5)prawnicy (5)prawo konsumenckie (5)umowy prawnoautorskie (5)forum internetowe (5)service provider (5)dowody (5)poufność (5)orzeczenia (5)spory konsumenckie (5)dozwolony użytek (5)embedding (5)umowy prawno-autorskie (4)linking (4)autorskie prawa majątkowe (4)wyczerpanie prawa (4)retencja danych (4)wyszukiwarka (4)nowe technologie (4)użytek prywatny (4)prawa pokrewne (4)chmura (4)reklama (4)rozpowszechnianie (4)dane (4)telekomunikacja (4)program komputerowy (4)copyrights (4)embedowanie (4)ADR (4)dokumenty elektroniczne (4)bazy danych (4)zamówienia publiczne (4)sprzedaż (4)utwór (4)blockchain (4)embed (4)usługi świadczone drogą elektroniczną (4)Usedsoft (3)inwigilacja w sieci (3)sprzedaż programu (3)link (3)treści (3)bitcoin (3)ochrona baz danych (3)ustawa o świadczeniu usług drogą elektroniczną (3)utwory przyszłe (3)EuroZamowienia.pl (3)monitorowanie treści (3)hosting (3)Oracle (3)umowy o przeniesienie praw autorskich (3)technologie (3)domeny (3)art. 14 uśude (3)monitorowanie użytkowników (3)baza danych (3)ryzyka cloud computing (3)ukierunkowane (2)udostępnianie utworu (2)metawyszukiwarka (2)reklamacje (2)właściwości pliku (2)blog (2)sklepy internetowe (2)dyrektywa o handlu elektronicznym (2)przeniesienie autorskich praw majątkowych (2)NDA (2)naruszenia praw autorskich (2)Chambers & Partners (2)Uber (2)prawa autorskie do strony (2)Google (2)tajemnica przedsiębiorstwa (2)zakupy internetowe (2)legalny użytkownik (2)strona internetowa (2)wiarygodna wiadomość (2)koszt retencji danych (2)ukierunkowana (2)promocja (2)Facebook (2)prawa producentów fonogramów (2)metawyszukiwarki (2)licencja pudełkowa (2)varia (2)ankiety online (2)GIODO (2)SaaS (2)UOKiK (2)internet rzeczy (2)SABAM. Scarlet Extended (2)Platformy internetowe (2)umowa o zachowaniu poufności (2)aplikacje mobilne (2)spory transgraniczne (2)dyrektywa 2001/29 (2)cookies (2)Svensson (2)organizacje zbiorowego zarządzania prawami autorskimi (2)nadania (2)dyrektywa w sprawie ochrony programów komputerowych (2)FinTech (2)dystrybucja (2)audyt oprogramowania (2)cloud computing dla prawników (2)administrator forum internetowego (2)ACTA (1)artystyczne wykonanie (1)MS Word (1)tłumaczenie (1)Proseed (1)nowa ustawa (1)samochody autonomiczne (1)cross-border portability (1)prawa artystów wykonawców (1)Deutsche Grammophon (1)domena krajowa (1)artificial intelligence (1)eksport danych (1)korzystanie z dzieła w domenie publicznej (1)e-discovery (1)partnerstwo innowacyjne (1)QC Leisure (1)Pinckney C-170/12 (1)Urząd Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (1)RODO (1)Google Reader (1)konkurs w internecie (1)zmowy przetargowe (1)mechanizm opt-out (1)public viewing (1)dyrektywa 2009/24 (1)trade secrets (1)rozporządzenia Rady (WE) nr 44/2001 (1)OHIM (1)Aula Polska (1)odtwarzanie muzyki w miejscach publicznych (1)rejestracja domen (1)prawo do nadań (1)odpowiedzialność pośredników (1)kwalifikowany certyfikat (1)nadawcy radiowi i telewizyjni (1)ICANN (1)wprowadzenie do obrotu (1)BSA (1)ograniczenia przeniesienia praw (1)plagiat ukryty (1)WIPO (1)trwały nośnik (1)ustawa z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (1)Europejski Trybunał Praw Człowieka (1)aplikacja mobilna (1)plagiat (1)wspólnotowy znak towarowy (1)operatorzy witryn indeksujących (1)gry hazardowe (1)podpis elektroniczny (1)umowy na odległość (1)druk 3D (1)smart contracts (1)adaptacje filmowe utworów (1)patent (1)serwis społecznościowy (1)koszty cloud computing (1)BYOD (1)ustawa inwigilacyjna (1)Jednolity rynek cyfrowy (1)patenty (1)pobranie (1)właściwość sądu (1)odpowiedzialność za szkody (1)geoblokowanie (1)dyrektywa 2011/77/UE (1)screening (1)klasyfikacja nicejska (1)Coditel no. 1. (1)stosowne wynagrodzenie (1)jurysdykcja (1)baza EBD (1)sprzedaż serwisu (1)usługi dotyczące opakowań z cudzym znakiem (1)ambush marketing (1)domena publiczna (1)non disclosure agreement (1)startup (1)Murphy (1)Creative Commons (1)Coty Germany C-360/12 (1)EUIPO (1)prawo właściwe (1)prawa do fotografii produktów (1)czytnik (1)odbiorniki RTV w pokojach hotelowych (1)transmisja (1)Pez Hejduk (C-441/13) (1)YouTube (1)monitoring internetu (1)ochrona opisów produktów (1)kwalifikowany podpis elektroniczny (1)alternatywne metody rozstrzygania sporów (1)sunrise period (1)podatki (1)statystyka (1)Unijne rozporządzenie nr 2015/2424 (1)zasady etyki (1)synchronizacja (1)korzystanie z utworów w postępowaniach sądowych (1)certyfikat (1)social media (1)prawo angielskie (1)plagiat jawny (1)unijny znak towarowy (1)usługi płatnicze (1)loterie (1)podpis elektroniczny weryfikowany kwalifikowanym certyfikatem (1)wiarygodne zawiadomienie (1)ethereum (1)UKE (1)egzemplarz (1)Procurement Explorer (1)sieci peer-to-peer (1)fan page (1)bring your own device (1)prawo odstąpienia (1)Dostawcy treści online (1)
więcej...
Poznaj inne nasze serwisy

Blog EuroZamowienia.pl
Blog kodeksWpracy.pl
Blog PrawoMówni.pl
Blog PrzepisNaEnergetyke.pl
Blog LepszaTaktyka.pl

Ta strona internetowa używa plików cookies (tzw. ciasteczka) w celach statystycznych oraz dla prawidłowego funkcjonowania strony. Każdy może zaakceptować pliki cookies albo poprzez ustawienia przeglądarki lub wyrażenie zgody poniżej. Możliwe jest także wyłączenie cookies poprzez ustawienia przeglądarki, dzięki czemu nie będą zbierane żadne informacje. Dowiedz się więcej w naszej polityce prywatności.



Akceptuję